على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
895
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
ضوء عن الامر تضوءة : مايل گرديد و ميل كرد از آن كار . و ضواه : روشن كرد آن را . تضوج ( tazavvoj ) م . ع . تضوج الوادى : بسيار گرديد خمهاى رودبار . تضور ( tazavvor ) م . ع . آمادهء گريستن شدن . و فرياد كردن . و در پيچيدن و غلطيدن بر پشت و شكم از گرسنگى و اندوه و الم و جز آن . الحديث دخل على امرة و هى تتضور من شدة الحمى . و گشادن چوزه هر دو بازو را پيش مادر تا خورش دهد آن را و نيز بمعنى تضير ( tazayyor ) در همهء معانى آن مىباشد . تضوع ( tazavvo ' ) م . ع . جنبيدن نافه و دميدن بوى آن . و آمادهء گريستن گرديدن كودك و گشادن چوزه هر دو بازو را پيش مادر تا خورش دهد آن را . تضوك ( tazavvok ) م . ع . تضوك فى رجيعه : آلوده شد در پليدى خود . تضوكع ( tazavko ' ) م . ع . تضوكع من الحفا : گران گرديد از بىكفشى . تضون ( tazavvon ) م . ع . بسيار بچه شدن . تضوئة ( tazveat ) م . ع . ضوء تضوئة مرتضوءة . تضوية ( tazveyat ) م . ع . مايل كردن چيزى را به چيزى . تضويح ( tazvih ) م . ع . نوشانيدن كسى را شير تنك آب آميخته يق ضوحته تضويحا . تضويط ( tazvit ) م . ع . اندوختن و فراهم آوردن چيزى را يق ضوط الشيئ تضويطا . تضهيب ( tazhib ) م . ع . بر سنگ تفسان بريان كردن گوشت را يا نيمپخته كردن آن را . و در آتش داشتن كمان و نيزه و مانند آن را وقت راست كردن . تضهيه ( tazhih ) م . ع . ضههه تضهيها : مشابه و مانند گرديد آن را ( لغة فى ضاهاه ) . تضيح ( tazayyoh ) م . ع . تضيح اللبن : تنك گرديد شير . و تضيح الرجل : نوشيد مرد شير آب آميخته را . تضير ( tazayyor ) م . ع . بانگ كردن گرگ و سگ و شير . و بانگ كردن روباه از گرسنگى . و فرياد كردن و در پيچيدن و در طپيدن از گرسنگى و الم . و آزردن . تضيع ( tazayyo ' ) م . ع . تضيع المسك : جنبيد نافه و دميد بوى آن و پراكنده گرديد . تضيف ( tazayyof ) م . ع . مهمان گرديدن نزد كسى . و بغروب نزديك شدن آفتاب و خميدن و ميل كردن . تضيق ( tazayyoq ) م . ع . تنگ گرديدن . تضيئة ( tazyeat ) م . ع . ضيأت المراة : بسيار بچه شد زن . تضييح ( tazyih ) م . ع . ضيحت الرجل : نوشانيدم مرد را شير تنك آب آميخته . و ضيحت اللبن : آب آميختم شير را ( شدد للمبالغة ) . تضييع ( tazyi ' ) م . ع . مهمل و هيچكاره گردانيدن چيزى را و بىتيمار گذاشتن . و فى المثل الصيف ضيعت اللبن ( بكسر التاء و لو خوطب به المذكر او الاثنان او الجمع ) . تضييع ( tazyi ' ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - ضايع كردگى و اتلاف . تضييف ( tazyif ) م . ع . مهمان داشتن كسى را . و نزديك گشتن آفتاب بفرو شدن . و ميل دادن چيزى را به چيزى . تضييق ( tazyiq ) م . ع . تنگ كردن و تنگ گرفتن بر كسى . تضييق ( tazyiq ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - ضيق و تنگى . تطابق ( tat boq ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - مطابقه و موافقت و اتفاق و اتحاد و يك جهتى و برابرى و يكسانى و مشابهت و پيوستگى . تطابق ( tat boq ) م . ع . اتفاق كردن . تطارد ( tat rod ) م . ع . بر يك ديگر حمله آوردن . تطارش ( tat roc ) م . ع . خود را كر نمودن و بتكلف كر ساختن . تطارق ( tat roq ) م . ع . در پى يكديگر رفتن شتران . تطاريف ( tat rif ) ا . ع . ج . تطريف . اطراف و جوانب انگشتان يق اختضبت المراة تطاريفها اى اطراف اصابعها . تطأطوء ( tata'to ' ) م . ع . پست كردن سر را و فرود افگندن . تطاعم ( tat om ) م . ع . داخل كردن كبوتر نر دهن را در دهن كبوتر ماده . تطاعن ( tat on ) م . ع . تطاعنوا فى الحرب تطاعنا و طعنانا و طعانا : بر يكديگر نيزه زدند . تطالل ( tat lol ) م . ع . گردن دراز كردن جهت دور نگريستن . تطامن ( tat mon ) م . ع . آرام گرفتن . تطامن ( tat mon ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - اطمينان و استراحت و آسايش و آسودگى و آرامى تطاؤء ( tat o ' ) م . ع . تطاءت الاسعار : گران گرديد نرخ . تطاوح ( tatavoh ) م . ع . تطاوحت